Türkiye'nin Yapay Zeka Planı Açıklandı: KOBİ Sahipleri İçin Gerçek Anlamı Ne?

Geçtiğimiz hafta bir müşterim, Resmî Gazete'de yayımlanan Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı'nı gördükten sonra beni aradı. "Devlet milyarlarca dolarlık altyapı planlıyor, bizim gibi 30 kişilik bir firma için bunun bir anlamı var mı?" diye sordu. Dürüst cevabım şuydu: şu an için doğrudan değil, ama yakından takip etmeye değer.

Çünkü bu tip büyük ölçekli, ulusal düzeydeki planlar genelde ilk etapta veri merkezi, altyapı ve kamu yatırımı gibi büyük başlıklarla başlıyor; KOBİ'ye özel destek ve teşvikler ise bir adım sonra, altyapı ve strateji netleştikçe geliyor. Ama bu "bir adım sonrası" genelde sanıldığından erken geliyor.

Bu plan neden KOBİ sahiplerinin gündeminde olmalı

Benzer bir şeyi birkaç yıl önce dijital dönüşüm destekleriyle yaşadık: önce büyük ölçekli bir strateji belgesi yayımlandı, ardından kamu yatırımı ve altyapı hedefleri konuşuldu, sonra da KOSGEB ve TÜBİTAK üzerinden KOBİ'lere yönelik somut destek kalemleri devreye girdi. Eylem planında geçen "kamu yatırımlarının %2'sinin yapay zekaya ayrılması" ve altyapıya milyarlarca dolarlık kaynak seferber edilmesi hedefleri, benzer bir seyrin işareti olabilir. Yani plan bugün doğrudan bir KOBİ'ye kredi veya hibe getirmiyor; ama önümüzdeki dönemde açılacak destek programlarının hangi yöne evrileceğini şimdiden gösteriyor.

Ama devleti beklemek doğru strateji değil

Burada dikkat etmemiz gereken bir nokta var: yapay zeka konusunda rekabet gücü kazanmak isteyen bir işletme, kamu tarafındaki gelişmeleri beklemek zorunda değil. Danışmanlık yaptığım firmaların büyük kısmı, henüz hiçbir teşvik veya destek programına ihtiyaç duymadan; muhasebe, müşteri iletişimi veya raporlama gibi tekrarlayan işlerinde hazır yapay zeka araçlarını kullanarak zaman kazanmaya başlayabiliyor. Beklemek yerine küçük, düşük maliyetli adımlarla başlamak, ileride bir teşvik programı çıktığında da o programdan daha hazırlıklı, daha net bir ihtiyaç tanımıyla faydalanmayı kolaylaştırıyor.

Takip etmeye değer, ama şimdiden plan yapmaya gerek yok

Müşterime söylediğim şuydu: bu planı bugünden yatırım kararı almak için değil, önümüzdeki 12-18 ay içinde hangi alanlarda yeni destek ve teşvik fırsatları çıkabileceğini öngörmek için takip etmesini öneririm. Somut bir çağrı veya destek programı açıldığında bunu değerlendirmek elbette anlamlı olur; ama bugünden büyük bir bütçe ayırmak yerine, şirket içinde küçük ölçekli denemelerle ilerlemek çoğu KOBİ için hem daha gerçekçi hem daha az riskli bir yaklaşım.